Dostojevski voor rijpere tieners
07/03/2014 - Dominique Piedfort - Gazet Van Antwerpen

Voor de theaterbewerking van Dostojevski's klassieker Misdaad en straf slaan Laika en kunstZ de handen in elkaar. Wat maakt de inhoud nog zo actueel?

KunstZ is een sociaal-artistiek platform dat werkt met anderstalige acteurs. De samenwerking met Laika is niet nieuw. "Diversiteit is voor ons al jarenlang een belangrijk aandachtspunt, zowel op het podium als in de zaal", zegt Jo Roets, artistiek leider van Laika. "Met kunstZ willen we de brug slaan tussen mensen met een andere afkomst en de culturele wereld. we willen die mensen kansen geven, ze laten doorstromen naar die culturele sector", meldt Greet Vissers, artistiek leider van kunstZ. "Het doel is dat die sector deze mensen ook sneller een kans geeft door met hen te willen werken." Het is geen toeval dat deze samenwerking vorm krijg in Misdaad en straf. "We vonden dat deze voorstelling zich in een stadsomgeving moest afspelen. Diversiteit is een van de eigenschappen van een grootstad. Artistiek klopt het dus helemaal met het verhaal dat we willen vertellen", zegt Roets.

ISOLATIE
Voro wie dat verhaal in een notendop wil: de student Radion Raskolnikov leeft in armoede en besluit een roofmoord te plegen op een oude woekeraarster. Raskolnikov houdt er rare ideeën op na en vindt die moord gerechtvaardigd. Valt in de perstekst van deze voorstelling daarom de naam van Hans Van Themsche? "Het gaat over een gast die in onvrede leeft met de wereld om zich heen. Daarom isoleert hij zich. Hij begint een theorie te bedenken over het recht op misdaad", legt Greet Vissers uit. "Daar moet hij ook naar gaan handelen. Hij vindt dat je de mensen mag elimineren die onrechtvaardig in de maatschappij staan."
Jo Roets vult aan. "Hij vermoordt een vrouw die vele mensen afzet. In die zin is het ook een verhaal over armoede, over overleven. Raskolnikov ziet zichzelf wel als een soort übermensch. Dan kan je de associatie maken met figuren als Van Themsche of Breivik. Dat zijn erg extreme voorbeelden. Toch is het herkenbaar wat isolatie met een mens kan doen. Er zijn wel meer mensen die in een tunnel gaan leven. Ook de vragen die op de toeschouwer afkomen, zijn herkenbaard. Kom ik met dit gedrag weg? Hoe ga ik daarmee om? Niets menselijk is Dostojevski en ons vreemd."
Misdaad en straf was al een inspiratiebron voor talloze kunstaars. Woody Allen verplaatste de setting in de film Match Point naar de hedendaagse tenniswereld. Zo'n erg alternatieve bewerking moet je hier niet verwachten. "We blijven het boek erg trouw. Eigenlijk hebben we er een essay voor theater van gemaakt", zegt Greet Vissers. "Alle essentiële dingen hebben we in de personages proberen samen te ballen om het verhaal dienstbaar te zijn."

Recensies
09/04/2014
e-tcetera.be
08/03/2014
De Standaard
07/03/2014
Gazet Van Antwerpen